เว็บไซต์ อนาคามี เผยแพร่คำพระศาสดา เผยแพร่คำสอนตถาคต เว็บไซต์เผยแพร่พระสุตรคำสอนของพระพุทธเจ้า คลิปคำสอน คลิปสาธยายธรรม
ค้นหาคำที่ต้องการ            

ปฏิโกสนา ๒ อย่าง(การกล่าวคัดค้าน) นิสสรณา(การขับออกจากหมู่) โอสารณา(การรับเข้าหมู่) 2613
  21/5) พระไตรปิฎก เล่มที่ ๕ พระวินัยปิฎก เล่มที่ ๕ ข้อ [๑๙๓] - [๑๙๕]
 


ปฏิโกสนา ๒ อย่าง, นิสสรณา๒ อย่าง , โอสารณา๒ อย่าง

1.ปฏิโกสนา ๒ อย่าง
ปฏิโกสนา คือ การกล่าวคัดค้าน หรือการทักท้วง ในท่ามกลางสงฆ์ เมื่อมีการทำสังฆกรรม แบ่งออกเป็น ๒ ลักษณะ คือ
   1.1. การคัดค้านที่ฟังไม่ขึ้น บุคคลทักท้วงแล้ว ไม่มีผลทางพระวินัย สังฆกรรมนั้นยังคงดำเนิน ต่อไปได้ บุคคลกลุ่มนี้มี ๒ จำพวกใหญ่ๆ คือ
     -อนุปสัมบัน (ผู้ไม่ใช่พระภิกษุ) เช่น ภิกษุณี, สิกขมานา, สามเณร, สามเณรี, หรือคนทั่วไป      -ภิกษุผู้มีสถานะไม่สมบูรณ์ หรือถูกลงทัณฑ์ เช่น ภิกษุผู้บอกลาสิกขา, ภิกษุผู้ต้องอาบัติ ปาราชิก ภิกษุวิกลจริต, ภิกษุผู้ถูกสงฆ์ ลงอุกเขปนียกรรม
   1.2.การคัดค้านที่ฟังขึ้น บุคคลทักท้วงแล้ว มีผลทำให้สังฆกรรมนั้น ต้องชะงักหรือตกไป ได้แก่ ภิกษุปกตัตตะ คือภิกษุผู้มีศีลบริสุทธิ์ตามปกติ และมีสังวาสเสมอกัน กับสงฆ์กลุ่มนั้
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------
2. นิสสรณา ๒ อย่าง
นิสสรณา (หรือนิสสารณา) คือ การขับออกจากหมู่ หรือการลงโทษคว่ำบาตรภิกษุ แบ่งตามความ ถูกต้องเป็น ๒ แบบ คือ
     2.1 การขับออกที่ไม่ดี (ไม่เป็นธรรม) สงฆ์ขับภิกษุออกโดยไม่ชอบด้วยพระวินัย ได้แก่การขับ ภิกษุ ผู้เป็น ปกตัตตะ บริสุทธิ์ ไม่มีอาบัติ ออกจากหมู่ (ภิกษุปกติ)
     2.2 การขับออกที่ดี (เป็นธรรม) สงฆ์ขับภิกษุออกโดยชอบ ด้วยพระวินัย ได้แก่การขับภิกษุผู้มี อาบัติ ไม่เอื้อเฟื้อในพระวินัย หรือไม่ยอมแก้ไขตัวเองตามกรรม ที่สงฆ์ประกาศลงโทษ
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------
3. โอสารณา ๒ อย่าง
โอสารณา คือ การรับเข้าหมู่ หรือการระงับโทษ เพื่อให้กลับเข้ามาร่วมสังฆกรรม ได้ตามปกติ แบ่งตามความถูกต้องเป็น ๒ แบบ คือ
     3.1 การรับเข้าหมู่ที่ไม่ดี (ไม่เป็นธรรม) สงฆ์รับบุคคลที่ ไม่สมควรรับเข้ามา ได้แก่
บุคคลที่ ต้องห้ามบรรพชาอุปสมบท เด็ดขาด เช่น บัณเฑาะก์ (คนลักเพศ), คนเข้ารีตเดียรถีย์, สัตว์ดิรัจฉาน, คนฆ่ามารดาบิดา (หากสงฆ์สวดรับคนเหล่านี้เข้าหมู่ ถือว่าเป็นการรับที่ไม่ถูกต้อง)
     3.2 การรับเข้าหมู่ที่ดี (เป็นธรรม) สงฆ์รับบุคคลที่ถูกต้อง ตามพระวินัย ได้แก่ภิกษุผู้ประพฤติ ตนชอบแล้ว คือภิกษุที่ถูกลงทัณฑ์แล้วสำนึกผิด ปรับปรุงความประพฤติ จนสงฆ์ยอมสวดระงับกรรม และสวดรับกลับเข้าหมู่

เรื่องสำคัญของพระพุทธเจ้า
การบำเพ็ญบารมีในอดีตชาติ
การประสูติ แสงสว่าง แผ่นดินไหว
แสวงหาสัจจะบำเพ็ญทุกรกิริยา
ปัญจวัคคีย์หลีก สิ่งที่ตรัสรู้
ตรัสรู้ แสดงเทศนาปัญจวัคคีย์
ปลงสังขาร ปรินิพพาน
ลำดับขั้นการปรินิพพาน
เทวดาแสดงฤทธิ์ขณะถวายเพลิง
แบ่งพระสรีระออกเป็น ๘ ส่วน
 
พระไตรปิฎก 45 เล่ม
พระวินัยปิฎก 8 เล่ม
พระสุตตันตปิฎก 25 เล่ม
พระอภิธรรมปิฎก 12 เล่ม
ข้อมูลและโครงสร้างพระไตรปิฎก
ถาม-ตอบ กับ AI

 


 


21/5) พระไตรปิฎก เล่มที่ ๕ พระวินัยปิฎก เล่มที่ ๕ ข้อ [๑๙๓] - [๑๙๕]
มหาวรรค ภาค ๒
1)

ปฏิโกสนา ๒ อย่าง
(การกล่าวคัดค้าน หรือการทักท้วง)

           [๑๙๓] ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลบางคนคัดค้าน ในท่ามกลางสงฆ์ขึ้น บางคน คัดค้านไม่ขึ้น

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย ใครเล่าคัดค้าน ในท่ามกลางสงฆ์ไม่ขึ้น
           ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุณี คัดค้าน ในท่ามกลางสงฆ์ไม่ขึ้น
สิกขมานา ....
สามเณร ....
สามเณรี ....
ภิกษุผู้บอกลาสิกขา ....
ภิกษุผู้ต้องอันติมวัตถุ ....
ภิกษุวิกลจริต ....
ภิกษุมีจิตฟุ้งซ่าน ....
ภิกษุผู้กระสับกระส่ายเพราะเวทนา ....
ภิกษุผู้ถูกสงฆ์ยกเสียฐานไม่เห็นอาบัติ ....
ภิกษุผู้ถูกสงฆ์ยกเสียฐานไม่ทำคืนอาบัติ ....
ภิกษุผู้ถูกสงฆ์ยกเสียฐานไม่สละทิฏฐิบาป ....
บัณเฑาะก์ ....
ภิกษุลักเพศ ....
ภิกษุเข้ารีตเดียรถีย์ ....
สัตว์ดิรัจฉาน ....
ภิกษุผู้ฆ่ามารดา ....
ภิกษุผู้ฆ่าบิดา ....
ภิกษุผู้ฆ่าพระอรหันต์ ....
ภิกษุผู้ประทุษร้ายภิกษุณี ....
ภิกษุผู้ทำสังฆเภท ....
ภิกษุผู้ทำโลหิตุปบาท ....
อุภโตพยัญชนก ....
ภิกษุนานาสังวาส ....
ภิกษุผู้อยู่ในสีมาต่างกัน ....
ภิกษุผู้อยู่ในเวหาสด้วยฤทธิ์ ....
สงฆ์ทำกรรมแก่ผู้ใด ผู้นั้นคัดค้าน ในท่ามกลางสงฆ์ไม่ขึ้น

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลเหล่านี้แล คัดค้านในท่ามกลางสงฆ์ไม่ขึ้น

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย ใครเล่าคัดค้าน ในท่ามกลางสงฆ์ขึ้น

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุปกตัตตะ มีสังวาสเสมอกัน อยู่ในสีมาเดียวกัน
โดยที่สุดแม้ภิกษุผู้นั่งอยู่บนอาสนะ ติดกันบอกให้รู้ คัดค้านในท่ามกลางสงฆ์ขึ้น.

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลนี้แล คัดค้านในท่ามกลางสงฆ์ขึ้น.

2)
นิสสรณา ๒ อย่าง

(อุบายเครื่องสลัดออก)

           [๑๙๔] ดูกรภิกษุทั้งหลาย นิสสารณาการขับออกนี้มี ๒ อย่าง คือมีบุคคลที่ยัง ไม่ถึงการขับออก ถ้าสงฆ์ขับเธอออก บางคนเป็นอันสงฆ์ ขับออกดีแล้ว บางคนเป็นอัน สงฆ์ขับออกไม่ดี

           ๑. ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็บุคคลชนิดไรที่ยังไม่ถึงการขับออก ถ้าสงฆ์ขับเธอออก เป็นอันขับออกไม่ดี

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เป็นผู้บริสุทธิ์ ไม่มีอาบัติ ถ้าสงฆ์ขับเธอ ออกเป็นอันขับออกไม่ดี

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลนี้ เรากล่าวว่ายังไม่ถึงการขับออก ถ้าสงฆ์ขับเธอออก เป็นอันขับออกไม่ดี

           ๒. ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็บุคคลชนิดไรที่ยังไม่ถึงการขับออก ถ้าสงฆ์ขับเธอออก เป็นอันขับออกดีแล้ว

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เป็นพาล ไม่ฉลาด มีอาบัติมาก มีมารยาท ไม่สมควร อยู่คลุกคลีกับพวกคฤหัสถ์ ด้วยการคลุกคลีอันไม่สมควร ถ้าสงฆ์ ขับเธอออกเป็นอันขับออกดีแล้ว

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลนี้ เรากล่าวว่ายังไม่ถึงการขับออก ถ้าสงฆ์ขับเธอออก เป็นอันขับออกดีแล้ว

3)
โอสารณา ๒ อย่าง
(เรียกกลับเข้าหมู่)

           [๑๙๕] ดูกรภิกษุทั้งหลาย โอสารณาการรับเข้าหมู่นี้มี ๒ อย่าง คือมีบุคคล ที่ยัง ไม่ถึงการรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอเข้าหมู่ บางคนเป็นอันรับเข้าดี บางคนเป็นอันรับเข้าไม่ดี

           ๑. ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็บุคคลชนิดไรที่ยังไม่ถึง การรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอ เข้าหมู่เป็นอันรับเข้าไม่ดี

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย บัณเฑาะก์ ยังไม่ถึงการรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอเข้าหมู่ เป็นอันรับเข้าไม่ดี
คนลักเพศ ....
คนเข้ารีตเดียรถีย์ ....
สัตว์ดิรัจฉาน ....
คนผู้ฆ่ามารดา ....
คนผู้ฆ่าบิดา ....
คนผู้ฆ่าพระอรหันต์ ....
คนผู้ประทุษร้ายภิกษุณี ....
คนผู้ทำสังฆเภท ....
คนผู้ทำโลหิตตุปบาท ....
อุภโตพยัญชนก ยังไม่ถึงการรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอเข้าหมู่ เป็นอันรับเข้าไม่ดี

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลนี้เรากล่าวว่า ยังไม่ถึงการรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอ เข้าหมู่ เป็นอันรับเข้าไม่ได้

           ๒. ดูกรภิกษุทั้งหลาย อนึ่ง บุคคลชนิดไร ที่ยังไม่ถึงการรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอ เข้าหมู่เป็นอันรับเข้าดีแล้ว

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย คนมือด้วน ยังไม่ถึงการรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอเข้าหมู่ เป็นอัน รับเข้าดีแล้ว
คนเท้าด้วน ....
คนทั้งมือและเท้าด้วน ....
คนหูขาด ....
คนจมูกแหว่ง ....
คนทั้งหูขาดจมูกแหว่ง ....
คนนิ้วมือนิ้วเท้าขาด ....
คนมีง่ามมือง่ามเท้าขาด ....
คนเอ็นขาด ....
คนมือเป็นแผ่น ....
คนค่อม ....
คนเตี้ย ....
คนคอพอก ....
คนมีเครื่องหมายติดตัว ....
คนมีรอยเฆี่ยนด้วยหวาย ....
คนถูกประกาศให้จับ ....
คนเท้าปุก ....
คนมีโรคเรื้อรัง ....
คนแปลกเพื่อน ....
คนตาบอดข้างเดียว ....
คนง่อย ....
คนกระจอก ....
คนเป็นโรคอัมพาต ....
คนมีอิริยาบถขาด ....
คนชราทุพพลภาพ ....
คนตาบอดสองข้าง ....
คนใบ้ ....
คนหูหนวก ....
คนทั้งบอดและใบ้ ....
คนทั้งบอดและหนวก ....
คนทั้งใบ้และหนวก ....
คนทั้งบอด ใบ้ และหนวก ยังไม่ถึงการรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอเข้าหมู่ เป็นอันรับเข้าดีแล้ว

           ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลนี้ เรากล่าวว่ายังไม่ถึงการรับเข้าหมู่ ถ้าสงฆ์รับเธอ เข้าหมู่เป็นอันรับเข้าดีแล้ว.

 
  โครงสร้างสุตตันตปิฎก (๒๕ เล่ม)
สุตตันตปิฎก
แบ่งเป็น ๕ นิกาย
(หมวด)    
ทีฆทิกาย มัชฌิมนิกาย สังยุตตนิกาย อังคุตตรนิกาย ขุททกนิกาย
๕ นิกายโดยย่อ ๕ นิกายแบบลัดสั้น ๒๕ เล่มโดยย่อ ๒๕ เล่มตามหมวด ชุดเต็ม (เล่ม๙-๓๓)
           





หนังสือพุทธวจน ธรรมะของพระศาสดา
90 90 90 90
พุทธประวัติ ขุมทรัพย์ อริยสัจ
ภาคต้น
อริยสัจ
ภาคปลาย
ปฏิจจ ปฐมธรรม ตถาคต อนาคามี อินทรีย์
สังวร
สัตว์
สัตตานัง
ทาน
สกทาคามี
ฆราวาส
ชั้นเลิศ
มรรควิธี
ที่ง่าย
อริยวินัย เดรัจฉานวิชา กรรม สมถะ
วิปัสสนา
โสดาบัน นา
ปานสติ
จิต มโน
วิญญาณ
ก้าวย่าง
อย่างพุทธะ
ตามรอย
ธรรม
ภพ ภูมิ
พุทธวจน
สาธยาย
ธรรม
สังโยชน์