ปัญจสติกขันธกะ ว่าด้วยการสังคายนาครั้งที่ ๑
ปรารภเหตุสังคายนา พระมหากัสสปเถระ ยกเรื่องพระสุภัททะกล่าวหมิ่นพระธรรมวินัย หลังทรง ปรินิพพาน
เพื่อชวนสงฆ์ ทำความสะอาดพระสัทธรรม
คัดเลือกพระอรหันต์ มีการเลือกเฟ้นพระขีณาสพจำนวน ๔๙๙ รูป และคัดเลือกพระอานนท์ เข้าร่วม เป็นรูปที่ ๕๐๐ เพื่อความสมบูรณ์
สถานที่ทำสังคายนา พระเถระทั้งหลายร่วมกันจำพรรษาและทำสังคายนาพระธรรมวินัย ณ ถ้ำสัตตบรรณคูหา ใกล้เมืองราชคฤห์
ซักถามข้อกฎและพระสูตร มีการสวดถาม-ตอบพระวินัยปิฎกกับพระอุบาลี และถามพุทธพจน์ หมวดพระสูตรกับพระอานนท์
ชำระความบริสุทธิ์ของสงฆ์ ที่ประชุมร่วมกันพิจารณาเรื่องอาบัติเล็กน้อย การลงพรหมทัณฑ์ พระฉันนะ และยอมรับความผิดเพื่อความเจริญในธรรม
เรื่องพระวัชชีบุตรแสดงวัตถุ ๑๐ ประการ
(เป็นการกล่าวถึงกลุ่มภิกษุ พระวัชชีบุตร พยายามล่วงละเมิดพระธรรมวินัย)
ปรารภเหตุวิกฤตพระวินัย เมื่อพระพุทธเจ้าปรินิพพานล่วงไป ๑๐๐ ปี พระภิกษุกลุ่มหนึ่งได้หันมา ละเมิดศีล และพยายาม ดัดแปลงแก้ไขพุทธบัญญัติ
การเคลื่อนไหวของพระวัชชีบุตร กลุ่มพระวัชชีบุตรชาวเมืองเวสาลี ร่วมกันแสดงและประกาศ วัตถุ ๑๐ ประการ ว่าเป็นสิ่งที่ถูกต้อง และสามารถทำได้
หย่อนยานข้อห้ามเรื่องอาหาร เสนอความเห็นว่า พระสามารถเก็บเกลือใส่เขนงไว้ฉันได้, ฉันอาหารยามบ่ายล่วงแล้วสององคุลีได้ และฉันนมสดที่แปรสภาพแล้วได้
ปรับแก้ระเบียบการทำสังฆกรรม อ้างว่าสามารถแยกทำอุโบสถ ในสีมาเดียวกันได้, ทำกรรมไปก่อน แล้วค่อยขอนุมัติรูปที่มาทีหลัง รวมถึงให้ทำตามอย่างที่อาจารย์เคยทำมา
เปิดช่องรับเงินทองและสิ่งมึนเมา อนุญาตให้ภิกษุดื่มสุราอย่างอ่อน (น้ำโตนดที่ยังไม่หมักเต็มที่) และสามารถรับเงินรับทอง จากญาติโยมได้ ซึ่งกลายมาเป็นชนวนเหตุให้ต้องทำสังคายนาครั้งที่สอง
|